Wetgeving rondom afgedankte katalysatoren: wat geldt er voor bedrijven?

Een gebruikte katalysator wordt in Nederland beschouwd als afvalstof zodra deze buiten gebruik is gesteld. Dat betekent dat er regels gelden voor opslag, transport en verwerking, vastgelegd in de Wet milieubeheer en aanverwante regelgeving. Wie een katalysator aanbiedt aan een inkooppartij, is verantwoordelijk voor de juiste overdracht en moet kunnen aantonen dat het materiaal rechtmatig verkregen is.

In de praktijk komt het erop neer dat je een katalysator niet “zomaar” mag wegdoen of verkopen. Er moet een traceerbare keten zijn van herkomst tot eindverwerking. Voor autodemontagebedrijven loopt dat via het ARN-systeem, voor garages en industriële bedrijven via interne administratie en facturatie aan een vergunde verwerker.

Vergunningen voor inkooppartijen

Een professionele inkooppartij van katalysatoren moet beschikken over de juiste vergunningen voor de inkoop, opslag en verwerking van waardevolle afvalstoffen. Dit gaat doorgaans om een omgevingsvergunning en in sommige gevallen aanvullende vergunningen voor industriele verwerking. Vraag hier altijd naar als je zaken doet met een nieuwe partij. Een bedrijf zonder de juiste vergunningen brengt jou als aanbieder in een risicovolle positie: je kunt aansprakelijk worden gehouden voor de verdere keten.

ReactPGM beschikt over alle benodigde vergunningen en werkt conform de geldende milieuwetgeving. We werken samen met overheidsinstanties, registreren elke transactie en kunnen op verzoek aantonen waar elke partij katalysatoren is gebleven na verwerking. Voor klanten die zelf onder ESG- of compliancevereisten vallen, is die ketenzekerheid vaak doorslaggevend bij hun keuze.

Administratieplicht

Bedrijven die regelmatig katalysatoren verkopen, zijn verplicht een administratie bij te houden van de herkomst van de materialen. Dit geldt zeker voor autodemontagebedrijven, die wettelijk verplicht zijn om voertuigen te registreren in het systeem voor autorecycling (ARN). Een katalysator die afkomstig is van een geregistreerd voertuig is juridisch eenvoudiger te verhandelen.

Voor garagebedrijven die af en toe een katalysator verkopen geldt een lichtere maar zeker geen verwaarloosbare administratieplicht. Houd vast wanneer en aan wie je iets hebt verkocht, om welke aantallen het ging en welke bedragen er zijn ontvangen. Bij grotere transacties is een factuur of inkoopovereenkomst niet alleen verstandig, maar in veel gevallen ook verplicht. Een goede inkooppartij regelt deze administratie standaard mee.

Diefstal en heling

Katalysatoren zijn een geliefd doelwit voor diefstal, met name van hybride voertuigen zoals de Toyota Prius, die relatief rijke katalysatoren bevatten. In Nederland zijn de afgelopen jaren duizenden katalysatoren van geparkeerde auto’s gezaagd, vaak in georganiseerde diefstalgolven. De politie en inkooppartijen werken samen om heling van gestolen katalysatoren tegen te gaan. Bij elk inleverpunt zijn aanbieders wettelijk verplicht om zich te legitimeren, en transacties worden digitaal geregistreerd om de keten transparant te houden.

Bij ReactPGM hanteren we strikte legitimatie-eisen voor zowel particulieren als bedrijven. Particulieren moeten een geldig identiteitsbewijs tonen bij elke transactie. Voor bedrijven loggen we de inschrijving in het Handelsregister en de bedrijfsgegevens vast. Verdachte aanbiedingen (denk aan iemand die met tientallen gloednieuwe katalysatoren komt zonder duidelijke herkomst) melden we volgens de geldende protocollen.

Grensoverschrijdend transport

Wil je katalysatoren exporteren naar het buitenland? Dan gelden aanvullende regels vanuit de Europese EVOA-verordening (Europese Verordening Overbrenging Afvalstoffen). Deze regelgeving vereist meldingen, vergunningen en in sommige gevallen voorafgaande goedkeuring van de autoriteiten in zowel het exporterende als het importerende land. Het is een complex traject dat veel administratieve lasten met zich meebrengt.

Voor bedrijven die katalysatoren verkopen aan een Nederlandse inkooppartij is dit meestal niet aan de orde, omdat de verwerking binnen Nederland gebeurt. Maar als je zaken doet met een tussenpersoon die buiten Nederland zit, is het verstandig om vooraf te checken of de EVOA-procedure gevolgd wordt. Raadpleeg bij twijfel een gespecialiseerde partij of de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).